เตือนภัยระวังหนอนกระทู้หอมระบาดในหน้าร้อน

หนอนกระทู้หอม (Beet armyworm: Spodoptera exigua (Hubner)) มีชื่อเรียกหลากหลายได้แก่ หนอนหลอดหอม หรือหนอนหนังเหนียว จัดเป็นแมลงศัตรูที่สำคัญพืชปลูกทางเศรษฐกิจอย่างหลากหลาย เช่น พืชตระกูลกะหล่ำ หอมแดง หอมหัวใหญ่ หน่อไม้ฝรั่ง มันเทศ ถั่วลันเตา กระเจี๊ยบเขียว เผือก มะเขือเทศ มะระ พริก แตงโม องุ่น ถั่วเหลือง ถั่วลิสง ถั่วเขียว ฝ้าย ข้าวโพด เบญจมาศ กุหลาบ มะลิ ดาวเรือง และกล้วยไม้ เป็นต้น หนอนชนิดนี้แพร่ระบาดมานานหลายปี รู้จักกันดีในกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกหอมในแถบจังหวัด ราชบุรี, กาญจนบุรี, สุพรรณบุรี, อุตรดิตถ์ และเชียงใหม่ โดยระบาดรุนแรงเป็นประจำทั้งปี ก่อให้เกิดความเสียหายต่อพืชปลูกเป็นอย่างมาก ทั้งนี้เกษตรกรไม่สามารถป้องกันกำจัดหนอนชนิดนี้ได้ เนื่องจากหนอนได้สร้างความต้านทานต่อสารฆ่าแมลงหลายชนิด หนอนเมื่อฟักออกจากไข่ในวัยแรกๆ จะทำลายพืชโดยกัดกินบริเวณส่วนต่างๆ ของพืช การทำลายยังไม่ก่อให้เกิดความเสียหายมากนัก มักพบรุนแรงกับหนอนในระยะที่โตขึ้นตั้งแต่วัย 3 ขึ้นไป ในช่วงนี้หากปริมาณหนอนมากความเสียหายจะรุนแรงมากขึ้น หากป้องกันกำจัดไม่ถูกต้องแล้วผลผลิตจะได้รับความเสียหายและคุณภาพพืชผักไม่เป็นที่ต้องการของตลาด

หนอนกระทู้หอมจะวางไข่เป็นกลุ่มๆ ใต้ใบพืชตั้งแต่ 50-150 ฟอง บางสภาวะถ้าอาหารและอุณหภูมิเหมาะสมก็จะวางไข่สูงถึง 300-600 ฟอง ไข่มีสีเขียวอ่อนๆ จนถึงขาวครีม ปกคลุมด้วยเส้นใยซึ่งจะใช้เวลาประมาณ 2-3 วัน ถึงจะฟักออกมาเป็นตัว หนอนที่แบ่งเป็น 5 ระยะแต่ละระยะมีขนาดลำตัวต่างกันขึ้นอยู่กับระยะเวลา ตัวหนอนมีหลายสี เช่น เทา เขียวอ่อน และน้ำตาลอ่อน-ดำ โดยเฉลี่ยใช้ระยะการเจริญเติบโตของหนอนทั้งหมดประมาณ 10-15 วัน ก็จะเข้าดักแด้ที่บริเวณโคนต้นใต้ดิน ใช้ระยะเวลาเป็นดักแด้ประมาณ 5-7 วัน ตัวเต็มวัยเป็นผีเสื้อขนาดกลางความกว้างของปีกประมาณ 2.5-3.0 เซนติเมตร ปีกคู่หน้ามีขนสีเทาและน้ำตาลปกคลุม ส่วนปีกคู่หลังมีขนสีขาวครีม ส่วนการแพร่กระจายและฤดูการระบาดของหอมกระทู้หอมนั้น ระบาดตามแหล่งปลูกผักเศรษฐกิจตามจังหวัดต่างๆ เช่น นครปฐม, ราชบุรี, กาญจนบุรี, นนทบุรี, กรุงเทพฯ, ปทุมธานี, สมุทรสาคร, สมุทรสงคราม, ประจวบคีรีขันธ์, อุตรดิตถ์, เชียงใหม่, เชียงราย เป็นต้น

การป้องกันกำจัด มีหลายวิธีการด้วยกัน ได้แก่ การใช้เชื้อจุลินทรีย์ เช่น ไวรัส (NPV) และเชื้อแบคทีเรีย Bt. ส่วนการควบคุมด้วยสารเคมีนั้น พบว่าสารเคมีที่ใช้ได้ผลดีมีหลายชนิดด้วยกัน ได้แก่ ลูเฟนนูรอน (เอรามิลิน) จัดเป็นสารกำจัดหนอนกระทู้หอมที่ได้ผลดีและปลอดภัยต่อสิ่งแวดล้อม ออกฤทธิ์แบบกินตาย ยับยั้งการลอกคราบ และควบคุมการวางไข่ของหนอน โดยแนะนำให้ใช้อัตรา 20-30 มิลลิลิตร/น้ำ 20 ลิตร ในพื้นที่ที่หนอนกระทู้หอมมีการต้านทานต่อสารเคมีมากๆ แนะนำให้ใช้ร่วมกับ เชื้อแบคทีเรีย Bt. (แบ๊คทูไซด์ พี 16000) ซึ่งจัดเป็นแบคทีเรียที่ทำให้หนอนเป็นโรคและตาย ออกฤทธิ์โดยการกิน ทำให้กระเพาะและลำไส้ของหนอนเป็นอัมพาตและหยุดกินอาหาร ใช้ได้ผลดีในหนอนระยะวัยอ่อนโดยแนะนำให้ใช้อัตรา 80-100 กรัมต่อน้ำ 20 ลิตร และควรฉีดพ่นสารทั้ง 2 ชนิด ในเวลาเช้าตรู่หรือเย็น ซึ่งแปลงมีความชื้นสูง ในกรณีที่แปลงแห้งมากให้รดน้ำก่อนฉีดพ่นทุกครั้ง

กลับ